W większości polskich i europejskich budynków z wielkiej płyty (wznoszonych masowo w latach 70. i 80. XX wieku) klatki schodowe wyposażane były w stalowe balustrady. Choć sama konstrukcja po latach wciąż zachowuje stabilność, to jej wykończenie zazwyczaj wymaga renowacji. Odpadająca farba, ogniska korozji czy popękane nakładki z tworzywa to częsty widok na klatkach schodowych dwudzistowiecznych bloków.
Wymiana całej balustrady wiąże się z wysokimi kosztami i bałaganem. Zamiast tego powszechnie stosuje się sprawdzoną metodę: kompleksowy remont stalowego płaskownika oraz montaż nowych nakładek poręczowych z PCV.
Poniżej odpowiadamy na najważniejsze pytania dotyczące przygotowania starych poręczy pod nowy pochwyt.
Dlaczego stalowe balusturdy z lat 70. i 80. wymagają specyficznego przygotowania?
Konstrukcje z tamtego okresu były budowane w oparciu o standardowe, najczęściej stalowe płaskowniki o wymiarach 40×6 mm lub 30×8 mm. Mimo że sama stal jest niezwykle wytrzymała, przez dekady gromadziła na sobie kolejne warstwy farb olejnych, często nakładanych bez wcześniejszego oczyszczenia z rdzy.
Przed założeniem nowej nakładki PCV płaskownik musi być gładki i zabezpieczony. Nakładka PCV, dzięki swoim właściwościom ściśle przylega do metalu, wszelkie zgrubienia, odstające płaty starej farby czy wybrzuszenia korozyjne będą widoczne na powierzchni tworzywa lub utrudnią jego prawidłowe naciągnięcie i montaż.
Od czego zacząć prace renowacyjne?
Pierwszym etapem jest usunięcie starych elementów oraz ocena stanu technicznego stalowego rdzenia.
Demontaż starej osłony
Stare nakłądki po latach są twarde i kruszące się. Najczęściej usuwa się je poprzez podważenie i rozcięcie.
Czyszczenie mechaniczne
Należy dokładnie usunąć stary powłoki malarskie oraz rdzę. Najlepiej sprawdzają się do tego szlifierki kątowe z tarczami drucianymi lub listkowymi. W przypadku trudnych miejsc stosuje się metody chemiczne.
Niwelowanie nierówności
Miejsca ze spoinami spawalniczymi lub głębokimi wżerami korozyjnymi należy zeszlifować tak, aby płaskownik uzyskał równą powierzchnię na całej długości.
Co zrobić, jeśli balustrada jest skrzywiona lub brak w niej fragmentów?
Po oczyszczeniu konstrukcji często ujawniają się uszkodzenia mechaniczne, obluzowane kotwy w ścianach lub stopniach, odkształcone płaskowniki czy ubytki materiału wywołane zaawansowaną korozją.
Przed przystąpieniem do malowania konieczne są prace ślusarskie i spawalnicze. Należy wzmocnić punkty mocowania balustrady, naprostować skrzywione odcinki i odtworzyć brakujące fragmenty płaskownika. Profesjonalną realizację takiego zakresu prac oferuje firma Rottar – renowacja i naprawa poręczy, gdzie regeneracja konstrukcji odbywa się bezpośrednio na obiekcie, bez konieczności uciążliwego demontażu całych biegów schodowych.
Jakim preparatem zabezpieczyć metal przed nałożeniem PCV?
Oczyszczoną stal należy następnie odtłuścić i zabezpieczyć przed ponownym utlenianiem. Kluczowy jest wybór odpowiedniej farby podkładowej i nawierzchniowej:
Podkład antykorozyjny – Zapewnia ochronę chemiczną metalu.
Farba nawierzchniowa- Powinna być odporna na ścieranie oraz czynniki chemiczne. Bardzo ważne jest, aby powłoka malarska całkowicie wyschła i utwardziła się przed montażem nakładki – rozpuszczalniki zawarte w nie wyschniętej farbie mogą wchodzić w reakcję z nakładką PCV.
Warto pamiętać, że spód płaskownika pozostaje odsłonięty, dlatego ładne i równe pomalowanie spodu i boków jest równie ważne jak ochrona samej góry.
Jak wygląda prawidłowy montaż nakładki poręczowej z PCV?
- Podgrzewanie: Nakładkę zmiękcza się za pomocą gorącego powietrza.
- Naciąganie na płaskownik: Elastyczny profil profiluje się i wciska na płaskownik, zaczynając zazwyczaj od góry biegu schodowego. Tworzywo musi dokładnie objąć krawędzie metalowego paska.
- Chłodzenie i kurczenie: Gdy PCV stygnie, powraca do pierwotnej twardości i zaciska się na stali, tworząc trwałe, gładkie wykończenie bez konieczności stosowania kleju.
- Wykończenie krawędzi i zakrętów: Na załamaniach i łukach schodów nakładkę dopasowuje się poprzez odpowiednie profilowanie na gorąco lub precyzyjne docięcie i zgrzanie krawędzi.
Jakie są zalety nowoczesnych nakładek PCV na starych balustradach?
- Trwałość i odporność: Nowoczesne tworzywa PCV są odporne na uderzenia, ścieranie oraz powszechnie stosowane środki czystości.
- Higiena i czystość: Gładka powierzchnia bez szczelin ułatwia codzienną dezynfekcję w budynkach przychodni, szpitali itp.
- Estetyka: Szeroka paleta kolorów pozwala dopasować wykończenie do nowo pomalowanych ścian klatki schodowej.
- Tworzywo jest przyjemne i „ciepłe” w dotyku w porównaniu do surowego metalu.
Jeśli szukasz sprawdzonych materiałów dopasowanych do standardowych płaskowników stosowanych w budownictwie wielopłytowym, sprawdź ofertę profili poręczowych PCV na Rottar.pl, gdzie znajdziesz zarówno tradycyjne, jak i nowoczesne warianty nakładek.